Filateli

Başlangıçta terimi açıklayayım. Eskiden mektup iletimi için bir vergi "Telos" verilirmiş. Bunun belgesi olan damga veya pulu gören, artık karşı taraftan para almazmış, o nedenle "a-telos" denirmiş. "Phil" kökeni ise 'seven' den ileri geliyor. Philatelie= pulsever oluyor.
Ben, her çocukta olduğu gibi 9-10 yaşlarında pul toplamaya başlamıştım. Bu merakımı İstanbul'dan ayrıldığım 1951 yılına kadar, özellikle Türk pulları ile devam ettirmiştim. Askerliğimi bitirdikten sonra, gördüm ki yurtta bulunmadığım sürelerde, özellikle 1955'ten sonra tirajları arttırdıklarından pulların değerleri çok artmamış. Bu nedenle koleksiyonumu ileriye ve geriye doğru genişlettim.
Bu uğraşı beni bir taraftan tarihe götürüyor, günlük dertlerden uzaklaştırırken öte taraftan da dinlendiriyordu. Bunun üzerine İstanbul Filateli Kulübüne üye olarak, pazar sabahı mezatlarına katılıp, daha da gerilere, ilk Osmanlı pulları olan 1863'teki tuğralı pullara kadar gittim. Ancak bu uğraşı bir para meselesi idi. Çok zengin biri bunları birden alır tamamlayabilirdi. Oysa, olgun bir insan kendinden de birşeyler katmalıdır diye düşünüyorum.
İşte böyle bir durumda, Altan'ın Mayo Clinic'ten cerrah arkadaşı Dr.Adolf Schwartz,; İstanbul'a geldiğinde, benim pullarla ilgim olduğunu öğrenince, Türkiye'den Mehmet Akif Ersoy'un ve Avrupa ve Akdeniz Basketbol Şampiyonasındaki her 10 gün için kullanılmış bulunan ayrı damgalardan 9. güne ait bir damgayı benden istedi. Birincisi veteriner hekim olduğundan, ikincisi basketin mucidi olan Dr. Naismith'in portresi bulunduğu için. Hayret etmiştim. Amerika'dan Mehmet Akif'in veteriner olduğunu öğrenmiş, bizim çoğumuz bunu bilmez bile, öbür damgadakini ise tanıyan yok. Onun üzerine bana tıb'la ilgili koleksiyon hakkında bilgi verdiği gibi, bazı broşürler yolladı. Almanya'daki 'Philathelia Medica' , Amerika'da ise 'Scalpel and Tongs' adlı medikal filateli ile ilgili yayınların adreslerini verdi. Ben bunlara ve birlikte tıp pullarını da bana bulabilecekleri yerlere1967'de abone oldum. Elimdeki Fransız ve Amerikan kataloğundan tıpla ilgili konuları taramaya başladım ve derin bir ummana daldım.
Tematik koleksiyonda pul veya damgalar, konuların bilgileri ile birlikte istediğiniz tarzda sayfalar düzenleyerek bir ansiklopedi haline getirilebilir.
Bir zamanlar valilerimizden biri bir pul kataloğuna "Pul Kültürdür" diye bir slogan atmıştı. Eskiden bunun anlamını kavramamışım. Oysa pul deyip geçmemek lâzım, pullar merakı olan insana çok şeyi öğrenme fırsatı verir. Bu bilgiler araştırılıp öğrenildikçe pulda daha önce farkına varılmamış olan bir çok ayrıntının özellikleri ortaya çıkar. Çünkü aslında her hatıra pulu, tarihi, konuyu ve bunla ilişkili bilgileri bir araya getirmek üzere sanatçılar arasında bunları resim, senbolizm, grafik ve renk kompozisyonu bakımından katkıları ile en iyi şekilde birleştirip ortaya konulan eserlerden seçilerek ödüllendirilmiş bir sanat yapıtıdır. Ayrıca çağının baskı tekniği ve sanatını da yansıtırlar. Diğer taraftan, mikrofilm tekniğinde olduğu gibi çok yer tutmayan birer minyatür sanat ve tarih belgesi olarak kolay arşivlenebilir. Bundan başka, nominal değerinin dışında piyasa ve döviz değeri olan birer hisse senedi gibidirler. Bu yüzden, bunların uzun vadede akıllıca kullanıldığında, küçük tasarrufları genellikle yılların getirdiği enflasyondan koruduğu ve iyi bir hayat sigortası kadar olanak sağladığı görülür.
Belirli konuların işlenmesinde ansiklopedik bilgi ve kültürü, belgeleyerek öğretmek, görsel yolla çocuktan yaşlıya kadar yaygın kitleye aktarmak bakımından pullar eğiticiye geniş imkânlar sağlarlar. Çünkü her yıl bilim, güzel sanatlar, tarih, teknik ve diğer konularda 200 kadar ülke bol miktarda pul ve özel damgalar çıkarmaktadırlar. Özellikle 2. Dünya Savaşından sonra, tematik pulculuk bakımından giderek artan bir şekilde belgeler sağlamaktadırlar. Hekimler, bütün tıp alanları, bunlarla ilgili kimya, fizik, botanik gibi temel bilimler, hastane, hasta bakımı ve hemşirelik, tıbbî etkili bitkiler, hastalıkları korumaya adanmış dernekler, diş hekimliği, doktor olup da başka konularda dünyaca tanınan kişiler, politikacılar vs, gibi konuları içeren onbin'in üstünde belgeyi bilgisayarıma geçirmiş bulunuyorum ve bunlar birlikteki bilgileri ile birlikte 30 yıl sonunda 70 ciltlik bir tıp ansiklopedisi haline geldi.
Konularla ilgili 40 kadar yayın yaptım (Konuyla ilgili yayın özeti bölüm 3- Tıbbî Filateli ve Tıp Tarihi
(Medical Philately). Ulusal ve uluslararası yayınlarımla ve ayrıca filateli sergilerine katılarak bir çok ödül aldım. Ama beni bunlardan çok daha fazla, meslekdaşlarımın kongrelerinde, özellikle onlara ana konuları ile ilgili bir pul sergisi, ve konularının pul ve damgalarla tarihini kongre açışlarında konferans olarak aktardığımda keyiflendirir. Bunlar yapıldığı dönemde konu ile ilgili sayfaların %70 küçültüldüğü fotokopilerle, dizin ve listeler hazırlayıp bunu tek bir nüshalı kitap haline getiririm. Bundan ilerdeki araştırıcı ve koleksiyoncular istifade edebilirler. Bu tür filateli kitaplarımın konuları şunlardır: Kardiyoloji, Pediyatri, İmunoloji, Tıp'ta Kadınlar, Nobel Ödülü Alanların Tıb'ba Katkıları, Endokrinoloji, Lepra, Politikacı Hekimler, Tıbbî Kongreler.
Yurtdışından Japonya'dan Kanada'ya kadar beni filatelik yayınlarımdan tanıyanlar gelir ve koleksiyonun bir kısmını görmeye çalışırlar. Ancak sonu olmayan bu uğraşımı da artık üç yıldır sürdürmüyorum. Avrupa'da olsak, eczacılık ve tıp çevreleri bunun değerini anlar ve bundan bir müze bile yapabilirler.
Şimdi soralım, acaba ne için yaptım ben bunları? Cevabım "bunu yapmak bana zevk verdiği için, bu arada çok şey öğrendiğim için, ve zor bir şeyi başarabilmiş olmak için" diyebilirim. Buna değer mi değmez mi, bu tamamen kişiye bağlıdır. Çünkü değerler kafamızın içindedir.

Çok zor bir işi yapmakla uğraşan ve onu çok iyi yapan kişi, hiç bir zaman yitirmez kendine saygısını. (Bernard Shaw)

Subjects of my thematic medical philatelic collection

1. History of Medicine

-Witch doctors and shamans
-Medical Deities
-Ancient Greek Medicine
-Early European Medicine
-Middle-Eastern Medicine

2. Medical Fields


-Anatomy
-Dermatology
-Diabetes
-Genetics
-Internal Medicine
-Cardiology
    Anatomy and physiology
    Diagnosis
    Medical cardiac therapy
    Cardiac surgery
    Cardiology societies
    Cardiac Rehabilitation
    World cardiology days
-Hematology
-Hospitals
-Blood transfusions
-Gastroenterology
-Endocrinology
-Nephrology
-Lung Diseases and tuberculosis
-Medical Congresse
-Hygiene and Epidemiology
-Immunology and infection
-Malaria
-Medical Faculties
-Military Medicine
-Neurology and Psychiatry
-Nobel Prize Winners
-Obstetrics and Gynecology
-Ophthalmology
-Oto-Rhino-Laryngology
-Pathology
-Pediatrics and Child Health
-Pharmacology and Therapy
-Physiotherapy
-Physiology
-Rheumatology
-Radiology
-Radiotherapy and Cancer
-Surgery
-Women in Medicine

3. Medical doctors in other fields


-Arts
-Business
-Explorers
-Historians
-Editors of Medical Journals
-Priests and missionaries
-Sportsmen
-Politicians

4. Related Sciences

-Botanists
-Biologists
-Chemists and biochemists
-Dentistry and Stomatology
-Entemology
-Homeopathic Medicine
-Osteopathic Medicine
-Mathematics and statistics
-Mineralogy
-Pedagogy
-Physics
-Veterinary Medicine

5. Struggle for patient care

-World Health Organization
-Red Cross
-Red Crescent
-Nursing
-First Aid

6. Medicinal Plants


-classified according to their effects




Myrtle Watt Ödülü

Muhtelif filateli ödülleri

En iyi tematik
kolleksiyon ödülü

Immunization in Philately

Pediatrics in Philately

Medical Congresses

Politician Physicians


Women in Medicine

Medikal Filateli Koleksiyonuna ait 58 klasör

11 Klasörlük bitkisel drog koleksiyonu