52- Ayataç O, Onat T: Toraks P.A. Grafisindeki Sağ alt Pulmoner Arter Çapının Normal ve Kongenital Kalb Anomalili Çocuklarda Mukayeseli Etüdü. İst. Tıp Fak. Der. 35: 400-420, 1972.

196 normal çocukta 0-14 yaşları arasında toraks p.a. grafisinden elde edilen sağ alt pulmoner arter ve bronş ölçülerinin inspirasyon safhasına ait nomogramları sunulmuştur. Sağ alt pulmoner arter ölçüsü pulmoner debisi değişmiş çocukluk çağındaki 127 kongenital kalb anomalisinde değişik hemodinamik gruplar halinde mukayese edilmiştir.
Sonuçlara göre, sağ alt pulmoner arter çapı yaşla çok sıkı ilişkili olduğu gibi sol-sağ şanta bağlı olarak pulmoner debi arttığında genişlemekte ve debinin düştüğü Fallot tetralojisinde küçülmektedir. Sol-sağ şantlı anomalilerde pulmoner arter ile birlikte sağ alt bronşun da normale göre anlamlı olarak büyüdüğü tesbit edilmiştir. Pulmoner arterin bronşa oranının, pulmoner debiyi aksettirmesi bakımından, beklenilenin aksine, bir değeri yoktur. Buna mukabil, sunulan sağ alt pulmoner arter çaplarına ait çocukluk çağının normal hudutları kriter olarak kullanılacak olursa, kongenital kalb anomalilerinde pulmoner debi değişikliklerini ortaya çıkarabilmesi bakımından pratik ve objektif bir klinik değer taşıdığı istatistiki yönden gösterilmiştir.

The diameter of the right lower PA and its bronchus obtained from the p.a. chest x-rays during inspiration of 196 normal children aged 0-14 were presented as nomograms for age. The diameter of the rPA related closely to age and changes of blood flow, increasing with l-r shunt and decreasing with reduced pulmonary flow. The ratio of rPA/r bronchus was not found to be an index of the pulmonary flow since both the rPA and its bronchus showed a significant increase in cases with l-r shunt. The diameter of the rPA can be used as a practical index to identify reduced or increased pulmonary flow.

52- Anahtar kelimeler: Yaşa bağlı sağ alt pulmoner arter çapı, normalde, sol-sağ ve sağ-sol şantlı kongenital kalp anomalileri, sağ alt bronş nomogramları, bronş : arter oranları.